به گزارش کردپرس، دفتر آثار تاریخی عفرین از واردآمدن خسارت گسترده به میراث فرهنگی این منطقه در نتیجه جنگ، حفاری‌های غیرقانونی و غارت آثار باستانی خبر داد. بطال خلیل، مدیر دفتر آثار تاریخی عفرین، ۳۶ تپه باستانی ثبت‌شده در فهرست رسمی اداره کل آثار تاریخی و موزه‌های سوریه را ازجمله محوطه‌هایی معرفی کرد که طی سال‌های اخیر به‌صورت سازمان‌یافته غارت و تخریب شده‌اند.
به نوشته آژانس خبری مزوپوتامیا، بطال خلیل، مدیر دفتر آثار تاریخی عفرین پس از بازدید میدانی از این محوطه‌ها، میزان تخریب فیزیکی در برخی مناطق را بیش از ۷۰ درصد برآورد کرد؛ آسیبی که بخش‌هایی از بافت تاریخی منطقه را برای همیشه از بین برده است.
سرنوشت نامعلوم شیر بازالتی عین‌دارا
یکی از مهم‌ترین خسارت‌های فرهنگی عفرین، ناپدیدشدن مجسمه باستانی شیر بازالتی از معبد عین‌دارا است.
این مجسمه متعلق به عصر آهن بود و معبد محل نگهداری آن نیز در جریان عملیات «شاخه زیتون» به‌شدت آسیب دید.
براساس گزارش‌های بین‌المللی باستان‌شناسی، مجسمه شیر در پاییز سال ۲۰۱۹ به‌طور کامل از محل استقرار خود جدا و پس از آن ناپدید شده است.
دفتر آثار تاریخی عفرین با همکاری نهادهای امنیتی، تحقیقاتی را برای یافتن این اثر و بازگرداندن آن به محل اصلی‌اش آغاز کرده است.
غارت ۵۹ درصد آثار تاریخی سوریه
پژوهش‌های دانشگاهی بین‌المللی منتشرشده در نشریات علمی مستقر در سوئیس، از غارت حدود ۵۹ درصد آثار تاریخی سوریه حکایت دارند. عفرین نیز در میان مناطقی قرار دارد که بیشترین آسیب را از این روند متحمل شده‌اند.
گزارش‌های علمی مبتنی بر تصاویر ماهواره‌ای، استفاده از بولدوزرها و ماشین‌آلات سنگین برای مسطح‌کردن عمدی تپه‌های باستانی و ازبین‌بردن بافت تاریخی آنها را ثبت کرده‌اند.
باستان‌شناسان هشدار می‌دهند این شیوه‌های غیرعلمی حفاری، علاوه بر فراهم‌کردن زمینه سرقت آثار، اطلاعات موجود در لایه‌های مختلف خاک را که حاصل هزاران سال زندگی انسانی هستند، برای همیشه نابود می‌کنند.
قدمت حضور انسان در عفرین به ۱۰۰ هزار سال می‌رسد
احمد یوسف، کارشناس آثار تاریخی، ارزش باستان‌شناختی عفرین را فراتر از مرزهای سوریه و متعلق به میراث مشترک بشریت ارزیابی کرد.
کشف اسکلت یک انسان نئاندرتال با قدمتی نزدیک به ۱۰۰ هزار سال در غار دودریه در منطقه جندرس، از مهم‌ترین شواهد باستان‌شناختی درباره قدمت سکونت انسان در این منطقه است.
آثاری مانند قلعه نبی هوری و تئاتر باستانی سیروس نیز از دیگر بخش‌های میراث تاریخی عفرین هستند. حفاظت از این محوطه‌ها، علاوه بر مسئولیتی تاریخی، می‌تواند در توسعه فرهنگی و اقتصادی منطقه نیز نقش داشته باشد.
ثبت دیجیتالی بقایای معبد عین‌دارا
دفتر آثار تاریخی عفرین با حمایت سازمان‌های بین‌المللی، پروژه‌ای را برای ثبت و بایگانی دیجیتالی بقایای معبد عین‌دارا آغاز کرده است.
در چارچوب این پروژه، بخش‌های باقی‌مانده از معبد با فناوری مدل‌سازی سه‌بعدی ثبت می‌شوند تا اطلاعات مربوط به این محوطه تاریخی برای نسل‌های آینده حفظ شود.
کارشناسان درعین‌حال خواستار اقدامی فوری و هماهنگ برای توقف حفاری‌های غیرقانونی، حفاظت از محوطه‌های باستانی عفرین و بازگرداندن آثار به‌سرقت‌رفته شده‌اند.